Στο συμπέρασμα ότι οι ζημιές στο πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν ύστερα από δύο μήνες πολέμου είναι περιορισμένες καταλήγει έκθεση αμερικανικών μυστικών υπηρεσιών, την οποία επικαλείται το πρακτορείο Reuters.
Οι επιθέσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ, που άρχισαν στις 28 Φεβρουαρίου και είχαν στόχο να μην μπορέσει η Ισλαμική Δημοκρατία να αναπτύξει πυρηνική βόμβα, στην πλειονότητά τους επικεντρώθηκαν σε συμβατικούς στρατιωτικούς στόχους, αν και το Τελ Αβίβ έχει πλήξει μια σειρά από σημαντικές πυρηνικές εγκαταστάσεις.
Το αμετάβλητο χρονοδιάγραμμα υποδηλώνει ότι η παρεμπόδιση του πυρηνικού προγράμματος της Τεχεράνης μπορεί να απαιτήσει την καταστροφή ή την απομάκρυνση του αποθέματος ουρανίου υψηλού εμπλουτισμού που απομένει.
Οι αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών είχαν καταλήξει στο συμπέρασμα πριν από τον 12ήμερο πόλεμο του Ιουνίου ότι το Ιράν πιθανότατα θα μπορούσε να παράξει αρκετό ουράνιο για βόμβα και να την κατασκευάσει σε περίπου τρεις έως έξι μήνες, σύμφωνα με δύο από τις πηγές που μίλησαν στο Reuters.
Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές και με επιπλέον ένα άτομο που γνωρίζει το θέμα, μετά τις επιθέσεις του Ιουνίου από τις ΗΠΑ που έπληξαν τα πυρηνικά συγκροτήματα Νατάνζ, Φόρντοου και Ισφαχάν, οι εκτιμήσεις των αμερικανικών υπηρεσιών πληροφοριών μετέφεραν αυτό το χρονοδιάγραμμα σε περίπου εννέα μήνες έως έναν χρόνο.
Οι επιθέσεις κατέστρεψαν ή προκάλεσαν σοβαρές ζημιές στα τρία εργοστάσια εμπλουτισμού που ήταν γνωστό ότι λειτουργούσαν εκείνη την εποχή. Ωστόσο, ο πυρηνικός φορέας του ΟΗΕ δεν μπόρεσε να επαληθεύσει την τύχη περίπου 440 κιλών ουρανίου εμπλουτισμένου στο 60%. Πιστεύει ότι περίπου το μισό ήταν αποθηκευμένο σε ένα υπόγειο συγκρότημα σηράγγων στο Κέντρο Πυρηνικών Ερευνών του Ισφαχάν, αλλά δεν μπόρεσε να το επιβεβαιώσει αυτό από τότε που οι επιθεωρήσεις ανεστάλησαν.
Ο Διεθνής Οργανισμός Ατομικής Ενέργειας εκτιμά ότι το συνολικό απόθεμα θα ήταν αρκετό για 10 βόμβες εάν εμπλουτιζόταν περαιτέρω.
«Ενώ η επιχείρηση “Σφυρί του Μεσονυχτίου” εξαφάνισε τις πυρηνικές εγκαταστάσεις του Ιράν, η επιχείρηση “Επική Οργή” βασίστηκε σε αυτήν την επιτυχία αποδεκατίζοντας την αμυντική βιομηχανική βάση του Ιράν, την οποία κάποτε αξιοποίησαν ως προστατευτική ασπίδα γύρω από την επιδίωξή τους για την κατασκευή πυρηνικών όπλων» δήλωσε η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου Ολίβια Γουέιλς, αναφερόμενη στην επιχείρηση του Ιουνίου και τον τελευταίο πόλεμο που άρχισε τον Φεβρουάριο.
Αμερικανοί αξιωματούχοι, συμπεριλαμβανομένου του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, αναφέρουν συνεχώς την ανάγκη εξάλειψης του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν ως βασικό στόχο του πολέμου. Ο Έρικ Μπούερ, πρώην αναλυτής των αμερικανικών μυστικών υπηρεσιών που ηγήθηκε των αξιολογήσεων του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν, δήλωσε ότι δεν προκαλεί έκπληξη το γεγονός πως οι αξιολογήσεις δεν έχουν αλλάξει, επειδή οι πρόσφατες επιθέσεις των ΗΠΑ δεν έχουν δώσει προτεραιότητα σε στόχους που σχετίζονται με τα πυρηνικά.
«Το Ιράν εξακολουθεί να κατέχει όλο το πυρηνικό του υλικό, απ’ όσο γνωρίζουμε», δήλωσε ο Μπρούερ, αντιπρόεδρος του προγράμματος μελέτης πυρηνικών υλικών στο think tank ελέγχου όπλων Nuclear Threat Initiative, προσθέτοντας: «Αυτό το υλικό πιθανότατα βρίσκεται σε βαθιά θαμμένες υπόγειες τοποθεσίες όπου τα αμερικανικά πυρομαχικά δεν μπορούν να διεισδύσουν».
Τις τελευταίες εβδομάδες, Αμερικανοί αξιωματούχοι έχουν εξετάσει επικίνδυνες επιχειρήσεις που θα εμπόδιζαν σημαντικά τις πυρηνικές προσπάθειες του Ιράν. Αυτές οι επιλογές περιλαμβάνουν χερσαίες επιδρομές για την ανάκτηση του ουρανίου που πιστεύεται ότι είναι αποθηκευμένο στο συγκρότημα σηράγγων στις εγκαταστάσεις του Ισφαχάν.
Το Ιράν έχει επανειλημμένα αρνηθεί ότι επιδιώκει να κατασκευάσει πυρηνικά όπλα. Οι αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών και η ΔΟΑΕ λένε ότι η Τεχεράνη σταμάτησε μια προσπάθεια ανάπτυξης πυρηνικών κεφαλών το 2003, αν και ορισμένοι ειδικοί και το Ισραήλ υποστηρίζουν ότι διατήρησε κρυφά βασικά μέρη του προγράμματος.
Η σημασία της εξόντωσης των Ιρανών επιστημόνων
Η ακριβής αξιολόγηση της πυρηνικής ικανότητας του Ιράν είναι δύσκολη, ακόμη και για τις κορυφαίες υπηρεσίες πληροφοριών του κόσμου, τονίζουν οι ειδικοί. Αρκετές υπηρεσίες πληροφοριών των ΗΠΑ έχουν μελετήσει ανεξάρτητα το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν και, ενώ οι πηγές περιγράφουν μια ευρεία συναίνεση σχετικά με την ικανότητα του Ιράν να κατασκευάσει πυρηνικό όπλο, υπάρχουν διαφορετικές εκτιμήσεις.
Ορισμένοι αξιωματούχοι, συμπεριλαμβανομένου του υπουργού Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο, έχουν υποστηρίξει ότι οι επιθέσεις των ΗΠΑ στην ιρανική αεράμυνα έχουν μειώσει την πυρηνική απειλή, μειώνοντας την ικανότητα του Ιράν να υπερασπιστεί τις πυρηνικές εγκαταστάσεις του.
Υπάρχει επίσης ο αντίκτυπος των δολοφονιών των κορυφαίων πυρηνικών επιστημόνων του Ιράν από το Ισραήλ.
Ο Ντέιβιντ Όλμπραϊτ, πρώην πυρηνικός επιθεωρητής του ΟΗΕ που διευθύνει το Ινστιτούτο Επιστήμης και Διεθνούς Ασφάλειας, δήλωσε ότι οι δολοφονίες έχουν προσθέσει σημαντική αβεβαιότητα στην ικανότητα της Τεχεράνης να κατασκευάσει μια βόμβα που θα λειτουργούσε όπως προβλέπεται. «Νομίζω ότι όλοι συμφωνούν ότι η γνώση δεν μπορεί να βομβαρδιστεί, αλλά η τεχνογνωσία σίγουρα μπορεί να καταστραφεί» σχολίασε με νόημα.
