Περίπου ένας μήνας θα χρειστεί προκειμένου η αποκλιμάκωση των διεθνών τιμών του πετρελαίου να αρχίσει να αποτυπώνεται στις τιμές της βενζίνης και του ντίζελ στη χώρα μας, όπως εκτιμούν στελέχη της αγοράς, καθώς οι τιμές στα πρατήρια θα συνεχίσουν να επηρεάζονται από τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή μέχρι να ανανεωθούν τα αποθέματα και να ολοκληρωθεί ο κύκλος εφοδιασμού.
Ωστόσο, παρά τους αρχικούς φόβους για μια νέα ενεργειακή κρίση, οι αναλυτές εκτιμούν ότι οι συνθήκες σήμερα διαφέρουν από εκείνες προηγούμενων γεωπολιτικών αναταράξεων. Η θεαματική αύξηση της παραγωγής πετρελαίου στις Ηνωμένες Πολιτείες έχει αλλάξει τις ισορροπίες στην παγκόσμια αγορά υδρογονανθράκων, μειώνοντας την εξάρτηση των δυτικών οικονομιών από τις ροές της Μέσης Ανατολής.
Παράλληλα, οι εμπορικές διαδρομές έχουν διαφοροποιηθεί, καθώς σημαντικές ποσότητες πετρελαίου, οι οποίες στο παρελθόν κατευθύνονταν προς τις ΗΠΑ μέσω του Στενού του Χορμούζ, διοχετεύονται πλέον κυρίως προς την Κίνα και την Ινδία.
Παρότι το Στενό του Χορμούζ παραμένει το σημαντικότερο θαλάσσιο πέρασμα για το παγκόσμιο εμπόριο πετρελαίου, η αγορά διαθέτει πλέον μεγαλύτερη ευελιξία. Μέρος των ποσοτήτων μπορεί να διακινηθεί μέσω εναλλακτικών υποδομών και αγωγών στη Σαουδική Αραβία και στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, περιορίζοντας τον κίνδυνο σοβαρών ελλείψεων.
Την ίδια στιγμή, οι μεγάλες καταναλώτριες χώρες έχουν ενισχύσει σημαντικά τα στρατηγικά αποθέματά τους. Ειδικά η Κίνα έχει επενδύσει τα τελευταία χρόνια στη δημιουργία μεγάλης αποθηκευτικής ικανότητας, κάτι που λειτουργεί ως ανάχωμα απέναντι σε βραχυπρόθεσμες αναταράξεις.
Υπό αυτές τις συνθήκες, η επικρατούσα εκτίμηση παραγόντων της αγοράς είναι ότι ακόμη και μια νέα κλιμάκωση στη Μέση Ανατολή δύσκολα θα οδηγήσει το Brent σε επίπεδα πολύ υψηλότερα από τα 95 δολάρια το βαρέλι.
Πώς επηρεάζεται η αγορά φυσικού αερίου
Περισσότερο ευάλωτη εμφανίζεται η αγορά φυσικού αερίου και ειδικότερα του LNG. Το Κατάρ εξακολουθεί να αποτελεί έναν από τους μεγαλύτερους εξαγωγείς Υγροποιημένου Φυσικού Αερίου παγκοσμίως και οι εξαγωγές του εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από τη διέλευση μέσω του Στενού, χωρίς να υπάρχουν αντίστοιχες εναλλακτικές διαδρομές.
Αυτή η ανησυχία έχει ήδη επηρεάσει τις ευρωπαϊκές τιμές φυσικού αερίου, σε μια περίοδο κατά την οποία η Ευρώπη αναπληρώνει τα αποθέματά της εν όψει του επόμενου χειμώνα.
Παράλληλα, οι εξελίξεις γύρω από το Ιράν συνεχίζουν να επηρεάζουν τις προσδοκίες της αγοράς. Η χώρα διαθέτει εξαγωγική δυναμική που προσεγγίζει τα 3 εκατ. βαρέλια ημερησίως, ωστόσο ακόμη και σε περίπτωση πολιτικής συμφωνίας και σταδιακής χαλάρωσης των περιορισμών στις εξαγωγές της, η επιστροφή πρόσθετων ποσοτήτων στις διεθνείς αγορές δεν μπορεί να γίνει άμεσα, καθώς απαιτούνται επενδύσεις, χρόνος και οπωσδήποτε ένα σταθερό περιβάλλον.
Στην ελληνική αγορά, οι τελευταίες εξελίξεις έχουν ήδη οδηγήσει σε αυξήσεις στις τιμές της αμόλυβδης και πολύ μεγαλύτερες στο πετρέλαιο κίνησης. Ωστόσο, οι πρόσφατες ενδείξεις από τις διεθνείς αγορές υποδηλώνουν ότι οι τιμές της βενζίνης και του ντίζελ υποχωρούν ταχύτερα από την τιμή του αργού.
